Về thăm lại chiến khu Việt Bắc xưa : ATK Định Hóa

Việt Bắc là chiến khu cách mạng nước ta trong những năm tháng chiến tranh bảo vệ tổ quốc.Công cuộc chiến đấu đánh đuổi kẻ thù gian nan và đầy khó khăn.Tại ATK Định Hóa, được mênh danh là thủ đô gió ngàn nơi đây các cơ quan đầu não của nước ta làm việc và hoạt động cách mạng, gắn liền với những sự quyết định mang tính chiến lược lịch sử trọng đại của dân tộc.

Lán Tỉn Keo-ATK Định Hóa

Lán Tỉn Keo-ATK Định Hóa

Du lịch Thái Nguyên, lên chiến khu, ta lại nhớ lại những câu thơ của Tố Hữu :

Mình về mình có nhớ ta
Mười lăm năm ấy thiết tha mặn nồng
Mình về mình có nhớ không
Nhìn cây nhớ núi nhìn sông nhớ nguồn

Thái Nguyên phủ đầy màu xanh với những những cánh rừng cọ, đồi chè bát ngát, màu xanh mướt của thảm cỏ, nương ngô, xen lẫn với cái xanh dương sẫm của những luỹ tre ẩn mình trong các thôn xóm, bản làng.Thái Nguyên còn được biết đến với khu di tích cách mạng nổi tiếng: Trung tâm ATK (an toàn khu) nằm ở xã Phú Đình, huyện Đình Hoá, tỉnh Thái Nguyên, là nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh và các vị lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã sống và làm việc từ 1947 – 1954 để lãnh đạo cuộc kháng chiến chín năm chống thực dân Pháp. Điểm di tích lịch sử ATK đã được Nhà nước xếp hạng quốc gia năm 1981.

Khu đền thờ ở ATK Định Hóa

Khu đền thờ ở ATK Định Hóa

ATK Định hóa là một phần quan trọng của của chiến khi Việt Bắc, là điểm du lịch hấp dẫn cho du khách về tham quan khi đi du lịch Thái Nguyên.Sau ngày toàn quốc kháng chiến (tháng 12/1946), với tầm nhìn chiến lược, Trung ương Đảng, Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chọn một vùng núi rừng rộng lớn gồm các huyện Võ Nhai, Định Hóa, Đại Từ,Phú Lương (tỉnh Thái Nguyên), huyện Chiêm Hóa ,Sơn Dương, Yên Sơn(tỉnh Tuyên Quang), huyện Chợ Đồn, Chợ Mới (tỉnh Bắc Cạn) làm An toàn khu (ATK), làm hậu phương cho cuộc kháng chiến chống Pháp của dân tộc. Sở dĩ vùng rừng núi rộng lớn này được lựa chọn làm ATK vì về phương diện quân sự, đây là nơi “tiến khả dĩ công, thoái khả dĩ thủ” (tiến có thể đánh, lui có thể giữ), đặc biệt, nơi đây “có nhân dân tốt, có cơ sở chính trị tốt”.
Ngày 20 /5/1947 Hồ Chủ Tịch tới đồi Khau Tý, thuộc xóm Nạ Tra, xã Thanh Định nay là xã Điềm Mặc, huyện Định Hóa đặt Phủ chủ tịch đầu tiên và Định Hóa đã vinh dự được đảm nhận trách nhiệm là trung tâm đầu não của cả vùng chiến khu rộng lớn. Sau đó, Bác đã đến sống và làm việc tại nhiều điểm ở ATK Định Hóa như Khuôn Tát, Tỉn Keo dưới chân Đèo De, Núi Hồng thuộc Bản Nà Lọm, Rục Rã nay là Tỉn Keo, Phú Đình, Định Hóa. Trong thời gian từ năm 1947 đến 1954, ATK Định Hóa là nơi chứng kiến nhiều sự kiện lịch sử trọng đại của dân tộc. Hồ Chủ Tịch và các cơ quan Trung ương Đảng, Ủy ban kiểm tra Trung ương, trường Đảng Nguyễn Ái Quốc, Tổng bộ Việt Minh, Bộ Tổng tư lệnh,Tổng quân ủy, Bộ Quốc phòng, Bộ Tổng tham mưu, Tổng cục Chính trị cùng các đồng chí: Trường Chinh, Phạm Văn Đồng, Nguyễn Lương Bằng,Tôn Đức Thắng, Võ Nguyên Giáp, Nguyễn Chí Thanh… đã làm việc tại nơi đây.

Một ngôi lán trong ATK Định Hóa

Một ngôi lán trong ATK Định Hóa

Nhiều quyết sách quan trọng cho cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc đã được ra đời tại ATK. Ngày 15/10/1947, Thường vụ Trung ương Đảng đã ra chỉ thị: “Phải phá tan cuộc tấn công mùa đông (lên Việt Bắc) của giặc Pháp”. Ngày 28/5 1948, tại Nà Lọm, Hồ Chủ Tịch đã chủ trì họp Hội đồng Chính phủ và ký sắc lệnh phong quân hàm đợt đầu cho các tướng lĩnh của quân đội nhân dân Việt Nam – trong đó có Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Tại mảnh đất lịch sử này, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã phát động phong trào thi đua ái quốc năm 1949, Ký sắc lệnh ngày 19/8/1948 thành lập Hội đồng Quốc phòng tối cao, thành lập Đảng ủy và Bộ Chỉ huy chiến dịch Biên giới vào ngày 25/7/1950, ra mệnh lệnh mở các chiến dịch Trung Du, Hòa Bình, Tây Bắc, Thượng Lào… Đặc biệt, ngày 6/12/1953, tại đồi Tỉn Keo, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chủ trì chủ trì cuộc họp Bộ chính trị thông qua kế hoạch tác chiến chiến cuộc Đông Xuân (1953 – 1954) quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ.
Chính nơi đây, Bác Hồ đã sống và làm việc,đăm chiêu, lo lắng cho sự nghiệp cách mạng.Nhưng tâm hồn thi sĩ vẫn luôn tỏa sáng, đầy niềm tin và hy vọng về tương lai.Bác đã sáng tác nên những bài thơ .

Trăng vào cửa sổ đòi thơ
Việc quân đang bận xin chờ hôm sau
chuông lầu bỗng tỉnh giấc thu
Ấy tin thắng trân liên khu báo về

Hiện nay, ATK còn nhiều di tích về nơi ở và làm việc của Bác như nền nhà, hầm làm việc, cây râm bụt Bác trồng, phiến đá Bác thường nằm nghỉ trưa… ATK là nơi ghi lại nhiều sự kiện lịch sử trọng đại của dân tộc. Ngày 6/12/1953, tại đồi Tỉn Keo, Bộ Chính trị BCH TW đã họp thông qua kế hoạch tác chiến – tấn công chiến lược Ðông Xuân 1953- 1954 để làm nên chiến thắng Ðiện Biên Phủ lẫy lừng, kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến trường kỳ, gian khổ của dân tộc. Nhiều sắc lệnh quan trọng của Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà được ký ban hành tại đây, trong đó có luật về nghĩa vụ quân sự, sắc lệnh tổng động viên… về giảm tô và cải cách ruộng đất… Thủ đô ATK cũng là nơi diễn ra các hoạt động ngoại giao của nước ta thời ấy.

Đình Tân Trào ở ATK Định Hóa

Đình Tân Trào ở ATK Định Hóa

Năm 1990 tại đồi Tỉn Keo, tỉnh Thái Nguyên đã xây bia tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh, phòng trưng bày di tích lịch sử, nhà khách… Tại trung tâm xã Phú Ðình cũng đã xây dựng nhà truyền thống, giới thiệu trưng bày nhiều hiện vật quý.Bên cạnh các di tích chính như đồi Tỉn Keo, Khuôn Tát, Nà Nom… cụm di tích ATK còn nhiều địa danh đi vào lịch sử như: núi Hồng,đèo De, nhà ông Cao Nhật – một trong những cơ sở cách mạng đầu tiên của Xứ ủy Bắc Kỳ thời kỳ 1939 -1945; rừng Mấn – nơi đặt trạm liên lạc của Xứ uỷ Bắc Kỳ và là nơi mở lớp huấn luyện chính trị, quân sự của Ðảng.
Đồng chí Trường Chinh, Tổng Bí thư của Ðảng khi đó và đồng chí Hoàng Quốc Việt từng qua lại hoạt động ở đây…Tất cả những di tích lịch sử này đều đã được xếp hạng quốc gia.

Lán Khuôn Tát nơi bác hồ từng làm việc

Lán Khuôn Tát nơi bác hồ từng làm việc

Sau đây là những điểm đến quan trong và hấp dẫn nhất ở ATK Định Hóa.

  • Địa điểm Bác Hồ ở, làm việc tại Tỉn Keo, thuộc thôn Tỉn Keo, xã Phú Đình: Đây là nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ trì cuộc họp Bộ chính trị thông qua kế hoạch tác chiến chiến cuộc Đông Xuân (1953 – 1954) quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ.
  • Địa điểm Tổng bí thư Trường Chinh ở, làm việc tại Phụng Hiển thuộc Thôn Đồng Vinh 3, xã Điềm Mặc. Đây là nơi Tổng bí thư Trường Chinh ở, làm việc năm 1947 đến giữa năm 1948 tại đồi Khuổi Khê.
  • Địa điểm thành lập Việt Nam giải phóng quân tại xóm Làng Quặng, xã Định Biên. Trong cách mạng tháng Tám, Đình Làng Quặng là nơi hội họp của cán bộ Việt Minh, ngày 24 tháng 4 năm 1945, Tổng bộ Việt Minh đã cùng cán bộ chỉ huy cứu quốc quân tổ chức lớp học ngắn ngày cho cán bộ địa phương do đồng chí Phan Thanh Giản phụ trách.
    Ngày 15 tháng 5 năm 1945, tại đây đã diễn ra lễ hợp nhất đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân với các đội Cứu quốc quân thành Việt Nam giải phóng quân do đồng chí Võ Nguyên Giáp làm chỉ huy trưởng.
  • Di tích lịch sử cơ quan Bộ tổng tư lệnh Quân đội nhân dân Việt Nam, tại xóm Bảo Biên, xã Bảo Linh. Đây là nơi Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã ở và làm việc cùng với văn phòng Bộ tổng tư lệnh từ 1949 – 1954. Tại đây Đại tướng Võ Nguyên Giáp họp bàn thông qua chủ trương, kế hoạch và phương án tác chiến nhiều chiến dịch của Tổng quân ủy, Bộ tổng tham mưu trình Ban thường vụ Trung ương Đảng. Từ nơi đây Đại tướng lên đường chỉ huy chiến dịch như: Chiến dịch Trung Du, Hoàng Hoa Thám, Hà Nam Ninh, Hòa Bình, Tây Bắc, Điện Biên Phủ.
  • Di tích lịch sử Nhà tù chợ Chu, tại xóm Vườn rau Thị trấn Chợ Chu. Năm 1916, thực dân Pháp xây dựng nhà tù bằng tre, nứa, lá để giam thường phạm. Đến năm 1942, nhà tù được xây dựng lại kiên cố, có thể giam 200 người, để giam cầm các chiến sỹ cách mạng của ta. Tại đây các đồng chí đảng viên đã bí mật thành lập Chi bộ, ngày 2/10/1944, Chi bộ tổ chức thành công vượt ngục cho 12 đồng chí (Song Hào, Hà Kế Tấn, Trần Thế Môn, Tạ Xuân Thu, Nhị Quý…) bổ sung lực lượng cho phong trào cách mạng để sau này đón Bác Hồ từ Pắc Bó, Cao Bằng về Tân Trào lãnh đạo toàn dân tổng khởi nghĩa giành chính quyền tháng 8/1945.
  • Địa điểm thành lập Hội nhà báo Việt Nam tại xóm Roòng Khoa, xã Điềm Mặc. Ngày 21/4/1950 đã diễn ra Đại hội thành lập Hội những người viết báo Việt Nam, bầu ra BCH gồm 10 nhà báo, đồng chí Xuân Thủy làm Hội trưởng, đồng chí Nguyễn Thành Lê làm Tổng thư ký, đồng chí Phạm Văn Hỏa làm phó Tổng thư ký, đồng chí Đỗ Đức Dục (Báo Độc lập), đồng chí Hoàng Tùng (Tạp chí sinh hoạt nội bộ) làm phó Hội trưởng.
  • Thác Khuôn Tát tại xóm Khuôn Tát, xã Phú Đình Cả. Thác 7 tầng, đá thiên tạo 7 tầng thác như bậc thang nhà sàn, thu hút nhiều khách tham quan, du lịch vào mùa hè, nằm trong tuyến du lịch di tích lịch sử, ATK Định Hóa
  • Tân Trào.
  • Di tích lịch sử nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh ở và làm việc, đặt Phủ chủ tịch đầu tiên ở ATK Định Hóa trên đồi Khau Tý năm 1947 tại xóm Bản Quyên, xã Điềm Mặc. Ngày 20/5/1947 Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng 8 đồng chí bảo vệ do Bác đặt tên “Trường, Kỳ, Kháng, Chiến, Nhất, Định, Thắng, Lợi” đã xây dựng “Phủ Chủ tịch” đầu tiên tại đồi Khau Tý, Điềm Mặc. Từ Phủ Chủ tịch ở Khau Tý, Hồ Chủ tịch viết thư cho Ban tổ chức lấy ngày 27/7/1947 là “Ngày thương binh toàn quốc”. Tại đây Bác hoàn thành cuốn “Sửa đổi lối làm việc” với bút danh X.Y.Z và viết bài thơ “Cảnh khuya”.
  • Di tích lịch sử nơi thành lập Ủy ban Hòa bình Việt Nam (Ủy ban bảo vệ hòa bình thế giới của Việt Nam), tại xóm Roòng Khoa xã Điềm Mặc. Ngày 19/11/1950, đã diễn ra Hội nghị thành lập Ủy ban bảo vệ hòa bình thế giới của Việt Nam. Chủ tịch giao nhiệm vụ cho đồng chí Xuân Thuỷ: Thường trực Tổng bộ Việt Minh – Tổng biên tập Báo Cứu quốc chủ trì Hội nghị.
  • Địa điểm Báo quân đội nhân dân ra số đầu (20/10/1950) tại xóm Khau Diều, xã Định Biên. Chủ tịch Hồ Chí Minh nhất trí với đề nghị của Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Nguyễn Chí Thanh hợp nhất tờ báo Vệ quốc quân với tờ báo Quân du kích thành tờ báo mới được Bác đặt tên là Quân đội nhân dân. Báo ra số đầu ngày 20/10/1950 tại Khau Diều.
  • Địa điểm Trường Đảng Nguyễn Ái Quốc (1949), tại thôn Làng Luông, xã Bình Thành. Nơi đặt Hội trường trường Đảng Nguyễn Ái Quốc trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp (1949). Tại đây đã mở khoá học đầu tiên đào tạo nguồn cán bộ lãnh đạo của Đảng. Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng Bí thư Trường Chinh, phó Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã đến giảng bài. Trường Đảng Nguyễn Ái Quốc là tiền thân Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh ngày nay.
  • Địa điểm thành lập Ủy ban kiểm tra Trung ương tại thôn Đồng Vinh, xã Điềm Mặc. Đây là nơi thành lập Ủy Ban kiểm tra Trung ương 16 tháng 10 năm 1948.
  • Địa điểm thành lập Tổng cục Chính Trị Quân đội nhân dân Việt Nam tại Đồi Thẩm Tắng, thôn Thẩm Tắng, xã Định Biên. Nơi ở và làm việc của Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam (1950- 1954).
  • Địa điểm Bác Hồ ở, làm việc tại Khuôn Tát, tại xóm Khuôn Tát, xã Phú Đình. Đây là nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh ở và làm việc năm 1947-1948, cuối 1953, đầu 1954. Di tích lịch sử Khuôn Tát bao gồm: Đoạn suối, cây đa Khuôn Tát – ghi dấu nơi Bác cùng anh em bảo vệ tắm giặt, câu cá, chơi bóng chuyền; Hầm, lán Khuôn Tát – nơi Bác giao nhiệm vụ cho Đại tướng – Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp trước khi cầm quân ra mặt trận Điện Biên Phủ: “Tướng quân tại ngoại, giao cho chú toàn quyền quyết định, trận này rất quan trọng phải đánh cho thắng, chắc thắng mới đánh, không chắc thắng không đánh…”.
  • Địa điểm đồi Pụ Đồn – nơi Chủ tich Hồ Chí Minh chủ trì lễ phong quân hàm Đại tướng Tổng chỉ huy quân đội quốc gia và Dân quân tự vệ cho đồng chí Võ Nguyên Giáp (1948) tại Nà Lọm, xóm Tỉn Keo, xã Phú Đình. Ngày 28/5/1948, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Ban Thường trực Quốc hội và Hội đồng Chính phủ làm lễ phong quân hàm Đại tướng cho đồng chí Võ Nguyên Giáp, phong quân hàm Trung tướng cho đồng chí Nguyễn Bình và 9 Thiếu tướng (Nguyễn Sơn, Lê Thiết Hùng, Chu Văn Tấn, Hoàng Văn Thái, Lê Hiến Mai, Văn Tiến Dũng, Trần Đại Nghĩa, Trần Tử Bình, Hoàng Sâm). Đây cũng là nơi nuôi dưỡng, dạy dỗ các em thiếu nhi bị li tán gia đình do chiến tranh, chính Bác Hồ giao cho các đồng chí bảo vệ, giúp việc tìm các em về nuôi dạy học từ năm 1947.

Đến Thái Nguyên thăm ATK Định Hóa để hiểu hơn về những bậc tiền nhân đã đóng góp sức mình trong việc bảo vệ tổ quốc, cho hôm nay những mùa vàng bội thu những đứa trẻ cắp sách đến trường trong tiếng ca yên bình.

Tags: phuong tien giao thong, khach san thai nguyen, diem du lich thai nguyen,dac san thái nguyen

Các điểm du lịch, Thái Nguyên