Phú Thọ là quê hương của Vua Hùng mà mỗi năm vào ngày mồng 10 tháng 3, con dân người Việt lại trở về hành hương, cúng bái.Đất Phú Thọ nổi tiếng với hang Lạng, vườn quốc gia Xuân Tiên,..cùng nhiều món đặc sản như cơm nắm lá cọ , tằm cọ, thịt chua,,,

“Rừng cọ, đồi chè” ở Phú Thọ

Đẹp vô cùng, Tổ quốc ta ơi!
Rừng cọ đồi chè, đồng xanh ngào ngạt
Nắng chói sông Lô, hò ô tiếng hát
Chuyến phà dào dạt bến nước Bình Ca…

Phú Thọ – Vùng đất tổ không chỉ nổi tiếng với những danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử mà nơi đây còn là quê hương của những đồi cọ, đồi chè xanh mát. Hình ảnh đó trở nên thân thuộc đối với bất cứ những con người sống và gắn bó với vùng đất này . Du lịch Phú Thọ, chúng ta hãy cũng chiêm ngưỡng “rừng cọ, đồi chè” nhé.

Những cây cọ gắn liền với cuộc sống người dân Phú Thọ

Những cây cọ gắn liền với cuộc sống người dân Phú Thọ

Tháng ba mùa trẩy hội Đền Hùng, xin đừng quên thưởng thức một thứ “đặc sản” có một không hai này của quê hương Phú Thọ .
Tuổi thơ tôi đã đùa nghịch giữa những vườn chè xanh bát ngát, căn nhà tôi ở lợp bằng lá cọ đi qua bao mùa mưa nắng. Chè và cọ, hai thứ cây thân quen và gần gũi như một phần cuộc sống đối với mỗi người con miền đất trung du khô cằn sỏi đá.

Dù ai đi ngược về xuôi
Cơm nắm lá cọ là người sông Thao.

Người sông Thao đi đâu rồi cũng nhớ về rừng cọ quê mình. Nỗi nhớ ấy da diệt, cồn cào từ sâu trong trái tim.
Cọ xanh mướt mải bên sườn đồi. Cọ lặng lẽ bên những nếp nhà lợp lá cọ màu thời gian nâu trầm. Giữa đồi cọ, những chú bò nhởn nha gặm cỏ, một chú trâu nằm ngủ im lìm giữa hàng trăm lính cọ “canh gác”. Những rừng cọ rộng miên man, người đi trong rừng cọ, giữa trời mưa không ướt áo, trời nắng không tới đầu. Thân cây rêu mốc cao vút lên trời, tít trên ngọn là hàng chục tầu lá tua tủa như hàng trăm mũi tên chĩa lên trời xanh. Cây cọ như thế, đi qua bao đời, gắm với tuổi thơ bao đứa trẻ, trở thành ký ức không bao giờ quên. Có lẽ khó có ở đâu mà cây cọ lại già nua, tuổi tác như những cây cọ miền trung du Phú Thọ. Có người đã ước tính những cây cọ cao hàng chục mét phải có tuổi đến cả trăm năm.

Lá cọ trải rộng che nắng mưa cho người dân Phú Thọ

Lá cọ trải rộng che nắng mưa cho người dân Phú Thọ

” Cuộc sống quê tôi gắn bó với cây cọ. Cha làm cho tôi chiếc chổi cọ để quét nhà, quét sân. Mẹ đựng hạt giống đầy móm lá cọ, treo lên gác bếp để gieo cấy mùa sau. Chị tôi đan nón lá cọ, lại biết đan cả mành cọ và làn cọ xuất khẩu. Chiều chiều chăn trâu, chúng tôi rủ nhau đi nhặt những trái cọ rơi đầy quanh gốc về om, ăn vừa béo vừa bùi”.
Những câu thơ từ thuở ấu thơ ấy cứ theo những đứa trẻ Phú Thọ mỗi chặng đường dài. Dường như luôn nhắc nhở tôi về một vùng quê nghèo khó, xóm làng với những căn nhà lợp lá cọ thấp thoáng trên sườn đồi. Chỉ có những bóng cọ, đồi chè, nương sắn và những người dân thôn quê chân chất, chịu thương chịu khó biết bao nhiêu. Quê hương, tuổi thơ chưa bao giờ nguôi ngoai, quên sao được những buổi đến trường, rồi những hôm đi chăn trâu, cắt cỏ, dù bất kể trời mưa hay nắng, nhưng thấy yên tâm hơn khi có tấm lá cọ tròn xoe che trên đầu…
Cọ là loại cây rễ chùm như cây dừa, cây cau, cây tre. Rễ cọ bám vào đất đồi lan toả, tự kiếm tìm dinh dưỡng để nuôi cây lớn lên từng ngày. Mỗi năm cây cọ chỉ cho ra đời đúng 12 lá, ứng với 12 tháng của năm. Thân cọ đẹp khắc khổ, nhưng tất cả những thứ trên cây cọ đều phục vụ cho cuộc sống sinh hoạt của con người.

Buồng cọ sum suê quả

Buồng cọ sum suê quả

Cứ vào khoảng tháng 7, những cây cọ trong rừng bắt đầu ra hoa, kết trái. Đến cuối tháng 10, đầu tháng 11 quả cọ bắt đầu chín, màu vỏ xanh đậm hơi nâu nâu. Những quả cọ ngon là quả được lấy từ cây cọ chưa bao giờ bị chặt lá, vì cọ bị chặt lá một lần thì quả cọ sẽ còi cọc, hạt to và ăn rất chát, mất hết mùi vị đặc trưng của cọ.
Mỗi mùa quả cọ chín, lũ trẻ trong xóm lại bắc thang để leo trèo, hái bằng được những quả cọ căng tròn, mang về cho vào nồi ỏm, ăn no bụng thay cơm. Quả cọ chín, lõi vàng ươm, ăn bùi và rất ngậy. Quả cọ ngoài mang ỏm thì người dân quê tôi còn chọn những quả cùi dày, béo rồi mang cạo sạch vỏ đem làm dưa. Dưa cọ có vị mặn của muối, vị ngậy béo bùi bùi của cọ.

Món cọ ỏm thơm bùi béo

Món cọ ỏm thơm bùi béo

Đi giữa những đồi cọ và rồi du khách lại đắm say bởi những đồi chè xanh miên man trong cái nắng, cái gió miền trung du.
Du khách đến vùng đất Tổ, ngoài tham quan những di tích lịch sử, khi qua các huyện Đoan Hùng, Thanh Ba, Hạ Hòa, Cẩm Khê, Phù Ninh sẽ không thể nào quên hình ảnh những đồi chè xanh mơn mởn. Với diện tích trồng trên 12.000 ha, từ xa, du khách sẽ nhìn thấy những đồi chè trông như những mâm xôi tầng tầng lớp lớp ngút ngàn tạo nên cảnh quan thiên nhiên kỳ thú.
Nhấp nhô trên những nương chè, những cô gái miền Trung du trong những chiếc nón lá trắng, tay thoăn thoắt hái búp chè, miệng luôn tươi cười trò chuyện với nhau tạo nên một bức tranh đồng quê thật thanh bình. Thú vị nhất là khi bạn được nhâm nhi một tách trà đậm đà, cảm giác một chút đắng nhẹ rồi sau đó lan tỏa vị ngọt ngào, thơm ngát, ngồi ngắm cảnh đẹp nơi thôn dã, cảm nhận cuộc sống thật bình yên.

Đồi chè tươi mát xanh tít tận chân trời ở Phú Thọ

Đồi chè tươi mát xanh tít tận chân trời ở Phú Thọ

Điều thú vị là những đồi chè ở đấy cứ quấn tròn lấy những quả đồi. Đồi có độ cao vừa phải nhưng cao hơn lòng máng ở Mộc Châu nên những dải chè uốn lượn, “trèo lên, ngụp xuống” giữa những sườn đồi chứ không mềm mại như nương chè nơi khác. Nếu như món ăn về cọ, nếu như món cọ ỏm bùi, ngọt đã làm nên nét ẩm thực dân dã và đặc trưng của vùng đất trung du thì ấm nước chè là phần không thể thiếu trong mỗi gia đình người dân nơi đây.
” Mênh mông đồi chè/ xanh xanh rừng cọ/Ta mến làng ta đồi nương bát ngát/Biêng biếc cành lá chè xanh trên sườn đồi/Ta mến rừng cây thân vút lên trời/Tán xanh trong gió phất…”
Câu nói “rừng cọ đồi chè: đã trở thành tài sản riêng của người dân Phú Thọ, nó như chất liệu cho cuộc sống dân dã, thôn quê, là một phần của tuổi thơ, kỷ niệm và ngày nay trở thành địa chỉ tuyệt vời cho khách du lịch về tham quan, khám phá và thưởng thức.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Đặc Sản, Phú Thọ 0 Comment

Những lễ hội đặc sắc ở làng Đào Xá, huyện Thanh Thủy (Phú Thọ)

Mùa xuân là mùa khởi đầu của một năm, không khí ấm áp, trong lành, cây cối đâm chồi nẩy lộc, trăm hoa đua nở, muôn vật sinh sôi phát triển và mọi người mong sao cuộc sống có nhiều thay đổi tốt đẹp. Mùa xuân cũng là mùa của lễ hội, con người lại tìm về cội nguồn, nhớ đến tổ tiên, nhắc nhở về lịch sử và truyền thống hào hùng của dân tộc qua những hình thức của lễ hội và sinh hoạt văn hóa dân gian. Du lịch Phú Thọ, các ạn sẽ được tham gia nhiều rất nhiều lễ hội độc đáo trong đó hội làng Đào Xá được tổ chức vào ngày 9/7 âm lịch, tại Xã Đào Xá, huyện Thanh Thủy nổi bật nhất Vùng. Lễ hội nhằm suy tôn Hùng Hải Công và Tam vị Đại vương – có công giúp dân trị thủy, Quế Hoa công chúa.

Lịch sử làng Đào Xá

Đào Xá là miền đất cổ, có nền văn hoá lâu đời cách đây khoảng 1.800 năm thuộc vùng đất Khuất Động Liêu, thuở khai sơ có tên là Làng Dâu, Làng Da, sau này đổi tên thành làng Đào Xá. Theo đó, đình và đền Đào Xá cũng đã có từ rất lâu đời.

Đình làng Đào Xá nới diễn ra các lễ hội

Đình làng Đào Xá nới diễn ra các lễ hội

Đền Đào Xá còn có tên gọi là đền Tam Công thờ 3 vị Thuỷ thần con của Hùng Hải Công, đó là Đạt Công Long Vương, Mãn Công Long Vương và Uyên Công Long Vương. Bên cạnh đó, đền Đào Xá còn thờ bà Trang Hoa công chúa là vợ của Hùng Hải Công và thờ bà Quế Hoa – người hầu của Trang Hoa công chúa. Còn đình Đào Xá thờ Hùng Hải Công để tỏ lòng tri ân công đức của vị thánh nhân đã có công giúp dân khai thiên lập địa. Tương truyền, đây là khu vực xảy ra giao tranh giữa Sơn Tinh và Thuỷ Tinh.
Trong làng có một ngôi đình được gọi là đình làng Đào Xá. Đình gồm 7 gian có niên đại cuối thế kỷ XVII với những cột lớn hơn vòng tay ôm có nhiểu mảng chạm khắc đẹp, tinh xảo, thờ Hoàng Hải công và tam vị đại vương.
Ngoài ra, làng cũng có chùa Đào Xá. Ngôi chùa nằm ở ngoại thôn có những pho tượng Phật đẹp hài hoà. Hằng năm làng Đào Xá, tổ chức hơn 10 lễ hội.

Hội lễ múa trâu

Tổ chức vào ngày mồng 3 tết Nguyên đán, diễn lại sự tích nàng Quế Hoa làm trò mua vui cho bà Trang (phu nhân đức thành hoàng Hùng Hải đại vương) trong thời kỳ thai nghén. Theo truyền thống, thì đến giờ động thổ, thủ từ xin quẻ âm dương, nếu được, thì mở cửa đền, giáp đăng cai tế lễ năm đó nổi 3 hồi trống cho dân làng hay, sau đó là tiếng reo hò dậy làng và dâng thành hoàng làng 12 cỗ tế.
Xong lễ, giáp đăng cai được rước lồng bánh “trâu rước” là một con trâu làm bằng bột nếp đen (gọi là nếp dìn) với lượng chừng 6 đấu gạo nếp, tất cả là 2 con: con phủ giấy vàng, con phủ giấy bạc, trên mỗi con khắc hai chữ Hán “xuân ngưu” (trâu xuân). Hai lồng bánh cũng có 2 bát nước, một bát đựng một quả trứng, còn bát kia đựng một cái “gầu giai” đan bằng tre phết giấy theo loại hình linh khí, tế khí. Chủ tế lễ xong, 1 lồng trâu đưa cho một trai của giáp đăng cai, còn lồng trâu kia trao cho bà đồng. Hai người nâng lồng trâu lên múa đối diện nhau trước bàn thờ, chủ tế vẩy nước lên hai người múa. Điệu múa truyền thống này được gọi là múa xuân ngưu.

Lễ hội rước voi

Cứ mỗi độ xuân về, làng Đào Xá lại mở hội rước voi trong ba ngày từ 27 đến 29 tháng Giêng âm lịch. Đây cũng là những nét đẹp văn hóa tâm linh, mang đậm tính nhân văn sâu sắc. Đồng thời, với mỗi người dân địa phương, đây cũng là dịp dâng hương tưởng nhớ các bậc tiền nhân đã có công dựng nước, dựng làng, cầu phúc, cầu may, cầu cho mưa thuận gió hoà, mùa màng tốt tươi, dân an, nước thịnh.

Lễ hội rước voi Đào Xá

Lễ hội rước voi Đào Xá

Tương truyền vào thời Hùng Vương dựng nước, Hùng Hải được anh là Vua Hùng cử đến cai quản vùng Tam Giang (nơi giáp 3 con sông: sông Đà, sông Hồng và sông Bứa) gồm địa phận Đào Xá, Hưng Hoá và Thọ Xuyên. Ngày 28 tháng Giêng năm ấy hai ông bà cùng đi thuyền du xuân từ Thọ Xuyên sang Đào Xá dựng lầu nghỉ ở đây một đêm, sống trong sự giao hòa của trời đất, sau về Trang Hoa thụ thai và sinh được 3 người con trai đặt tên là Đạt Công Long Vương, Mãn Công Long Vương và Uyên Công Long Vương. Các con vừa cất tiếng khóc chào đời thì Trang Hoa hoá thân. Hùng Hải ở lại dạy dân trị thuỷ làm ăn và nuôi dạy các con khôn lớn rồi ông giao miền đất này cho 3 con cai quản còn mình về trông nom miền sông Nhị (địa phận tỉnh Hải Dương ngày nay).
Vua Hùng thấy ông là người có công lớn đã ban thưởng cho 2 thớt voi chiến làm phương tiện đi lại. Trước khi chia tay về sông Nhị, ông đã dẫn đôi voi về làm lễ tạ 3 lần. Cuộc tiễn đưa Hùng Hải ra đi đầy quyến luyến và cảm động. Sau này với đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” nhân dân Đào Xá đã tôn ông làm Thành Hoàng làng, lập đình thờ tại đây, hàng năm tổ chức tế lễ, mở hội rước voi truyền thống…

Một phần hội trong lễ hội rước voi Đào Xá

Một phần hội trong lễ hội rước voi Đào Xá

Lễ hội gồm 2 phần, phần lễ và phần hội. Phần lễ tiến hành rước voi, hương án, long báu, bài vị, hòm sắc và tế Thành Hoàng. Phần hội tổ chức nhiều trò chơi dân gian như đánh vật, cướp gà, lấy nước, giã gạo, kéo lửa nấu cơm thi… Toàn bộ lễ hội là hướng về cội nguồn, ca ngợi công đức các vị thần, những người có công với dân với nước và cầu cho “Quốc thái dân an”, mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, cuộc sống ấm no, hạnh phúc.
Trong không khí xuân ấp áp, bà con nhân dân trong vùng và du khách thập phương đã nô nức về dự hội, thắp nén hương trầm hướng về nguồn cội, một lòng đóng góp công sức cùng Đào Xá bảo vệ, lưu giữ vốn cổ quý báu của quê hương để những di sản vật thể và phi vật thể đó sẽ mãi mãi trường tồn cùng thời gian.

Lễ cầu tháng Giêng

Nghi lễ được tổ chức vào ngày 27 tháng Giêng. Sau các nghi thức cần thiết và soạn sửa xong đồ thờ, chủ tế đọc văn tế, quan viên và trai đinh giáp đăng cai và các giáp trong làng rước kiệu, rước văn từ đình làng vào đình thờ. Từ trong đền, cụ thủ từ rước bài vị ra sân và làm lễ tắm bài vị (gọi là lễ một dục) trong một bể nước nhỏ trước sân đền thờ, sau đó bài vị, thần sắc được rước về đình làng trong những nghi lễ truyền thống.
Tương truyền Lý Bôn xưa đóng quân ở Đào Xá, vào một đêm có hai chiếc thuyền rồng nổi lên ở đoạn này, trên thuyền có người xưng là Thuỷ thần đến âm phù cho ông đánh giặc.Trên đoạn sông này, Lý Thường Kiệt đã đi qua, khi vào Đào Xá làm lễ thần linh đọc thơ thần, một dị bản của bài thơ Nam quốc sơn hà Nam đế cư quen thuộc.Tiếng thơ vừa dứt, Lý Thường Kiệt thấy muôn vàn binh thuyền rầm rập trên sông, ngờ rằng thuyền quân địch, nhưng đó là thuyền âm binh phù hộ danh tướng. Sau chiến thắng quân Tống, Lý Thường Kiệt tâu vua cho lập đền thờ thẩn ở Đào Xá. Hằng năm dân làng Đào Xá, tổ chức hội đua thuyền vào ngày lễ thành hoàng để kỷ niệm cuộc hội ngộ giữa danh tướng với thần linh.

Một lễ hội tại đình Đào Xá

Một lễ hội tại đình Đào Xá

Lễ vật cúng dâng thành hoàng có: 3 nải chuối, 3 bát bánh trôi không nhân, 3 con cá chép, tượng trưng cho tam vị đại vương và giấc mộng của Trang phu nhân báo về. Sau ngà̀y 28, giáp đăng cai tiến cúng thành hoàng 4 cỗ thờ, mỗi cỗ là 4 đồng chè kho, 4 đồng bánh mật, chuối, phật thủ, thanh yên, cam, quýt, trầu cau và 1 con gà trống luộc. Cỗ để qua đêm, ngày 29, bốn giáp mổ lợn và tế lễ như ngày mồng 3 tháng Giêng. Ngày 30, các giáp lại biện trầu cau, chủ tế lại xin tiếp thành hoàng phù hộ cho dân làng. Trong những ngày lễ, nhiều hội vui được tổ chức trang nghiêm và theo truyền thống lâu đời. Chẳng hạn: như trò múa voi, thổi cơm thi….

Lễ cầu tháng Bảy

Vào sáng ngày mồng 9, sau lễ yết cáo thành hoàng làng, với cỗ bàn như tế ngày mồng ba tháng Giêng, không có đánh trống, cuộc thi bơi trải giữ hai giáp Đông, Bắc và hai giáp Tây, Nam bắt đầu. Trải của hai giáp đầu gọi là “trải đực” và trải của hai giáp sau gọi là “trải cái”. Mỗi trải gồm 24 người bơi, 1 người gõ mõ, 1 người lái và 1 người đầu trải, tất cả đều áo đỏ cọc tay và đóng khố. Hai trải đua tài trong đầm nước trước cửa đền. Trong cuộc đua, bơi hai thuyền, một thuyền đực, đầu hình chim và một thuyền cái, đầu hình cá (bơi thành cặp). Vốn xưa là dòng sông nối liền từ sông Hồng vào sông Đà, gọi là sông Cổ, nay đã cạn.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment

Về đền Yên Du, thắp hương tưởng nhớ công chúa quốc mẫu Ngọc Loan

Đền Du Yến xã Chí Tiên huyện Thanh Ba tỉnh Phú Thọ được công nhận là di tích lịch sử cấp Quốc Gia năm 1993. Đền Du Yến thờ vị anh hùng dân tộc, người con yêu dấu của quê hương đất Tổ Vua Hùng: Ngọc Loan công chúa Quốc mẫu đại vương, một nữ tướng tài ba xuất chúng trong cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng. Người sinh tại nơi đây và trọn đời vì dân vì nước, kiên cường bất khuất, là tấm gương sáng ngời trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam. Du lịch Phú Thọ, các bạn đừng quên ghé qua thắp nén hương thơm trước bàn thờ Ngọc Loan công chúa nhé.

Lễ hội diễn ra vào ngày 14, 15 tháng giêng hằng năm

Lễ hội diễn ra vào ngày 14, 15 tháng giêng hằng năm

Theo Ngọc phả truyền lại thì xưa kia ở vùng Thao Giang, tại trang Bổng Châu nay là thôn Tiên Châu, xã Chí Tiên, huyện Thanh Ba, tỉnh Phú Thọ có một gia đình họ Nguyễn sống hiền từ phúc hậu và chịu khó làm ăn nên có uy tín lớn trong vùng. Nhờ phúc trời phù hộ, ông bà đã sinh hạ được một người con gái đặt tên Hạnh Nương. Ngay từ nhỏ, Hạnh Nương đã luôn được cha mẹ chăm sóc chu đáo nuôi dạy nên người. Bà là người con gái thông minh kỳ lạ, nhan sắc tuỵêt vời, tính tình hiền dịu nết na, ham học văn chương, say mê võ nghệ. Trai tài trong làng nhiều người ướm hỏi nhưng bà đều từ chối không muốn vương bụi trần để giữ mình trong sạch. Bà đã dựng cờ tụ nghĩa, ngày đêm luyện tập cung kiếm, xa gần nức tiếng, gọi là Nữ thần giáng thế.

Lễ hội đền Du Yến diễn ra quy mô,nhiều nghi lễ truyền thống

Lễ hội đền Du Yến diễn ra quy mô,nhiều nghi lễ truyền thống

Khi Hai Bà Trưng phất cờ khởi nghĩa ở Mê Linh, Bà đã mang đội nữ binh của mình từ trang Bổng Châu về hội quân với Hai Bà Trưng. Thấy Hạnh Nương thông minh tài sắc, văn võ song toàn, lại cầm quân đánh đâu thắng đó nên Hai Bà Trưng đã sắc phong cho Bà là Ngọc Loan Công chúa và phong chức là Trưởng lĩnh tiền quân.
Sau khi đánh thắng giặc Tô Định, Quốc mẫu Đại Vương trở về thăm quê hương, chính tại nơi đây Bà đã mở yến tiệc khao quân, ban thưởng dân làng. Hội mừng công được mở trên một gò đất hình con hổ trắng đang uống nước nằm ven bờ Sông Thao. Nơi đây, về sau nhân dân lập đền thờ gọi là Hành Cung Du Yến( ngày nay là Đền Du Yến, xã Chí Tiên) và cũng từ đó cứ vào dịp rằm Tháng Giêng hàng năm, dân làng lại mở hội cầu tế để tưởng nhớ ơn đức của bà và cầu xin cho mưa thuận gió hoà, cho muôn nhà được hạnh phúc.

Nghi lễ trong lễ hội đền Du Yến

Nghi lễ trong lễ hội đền Du Yến

Do công lao to lớn và phẩm hạnh trong sáng, nữ tướng Nguyễn Thị Hạnh đã được các triều đại phong kiến trước đây ban tặng 6 sắc phong và 13 đạo sắc khác. Các triều đại nhà Nguyễn từ năm 1889 đến năm 1909 đã phong bà là Nhàn Uyển Dực Bảo Trung Hưng Ngọc Loan phu nhân, đồng thời xuống chiếu bổ cho dân làng Tiên Châu phải ngày ngày phụng thờ hương khói, việc thờ cúng đó cũng được ghi vào Lễ tiết Quốc Khánh và chép vào sử sách thờ tự chung của cả nước.
Hội đền Du Yến được mở với các phần lễ và hội rất long trọng. Những đồ thờ dâng Mẫu chủ yếu là các loại bánh chay và hoa quả… được chia thành 6 giáp, mỗi giáp 2 mâm, được 2 thanh niên khiêng vào đặt lên ban thờ để các cụ cầu tế. Trong lúc cầu tế có xen lẫn những điệu múa tiên, múa sinh tiền. Tương truyền rằng vào ngày Mẫu ra đời ngoài bãi dâu Thao Giang có tiên sa giáng trần múa hát như ngày hội nên ngày tế Mẫu bắt buộc phải có đội múa tiên bao gồm 4 cô gái dưới 16 tuổi, chưa có chồng múa những điệu múa bay bổng đẹp như tiên phục vụ tế lễ. Sau đó đến phần rước kiệu, đi đầu là đội cờ, tiếp đến là phường bát âm, sau đến đội bát biểu, múa sư tử, tiếp đến là múa tiên rồi đến kiệu.

Phần tế lễ hội đền Du Yến kéo dài hết ngày rằm. Tuy vậy khách hành hương từ khắp mọi nơi về viếng đền quanh năm nhưng đông nhất vẫn là dịp từ Tết Nguyên đán đến hết tháng ba.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment

Du xuân tham gia lễ hội đền Năng Yên Phú Thọ

Lễ hội là một nghi lễ truyền thống không thể thiếu đối với đời sống tinh thần của dân tộc. Thông thường các lễ hội được diễn ra vào đầu năm mới. Du lịch Phú Thọ, chúng ta cùng tham gia lễ hội đền Năng Yên các bạn nhé. Lễ hội đền Năng Yên diễn ra vào ngày 7 tháng giêng hàng năm, tại xã Năng Yên, huyện Thanh Ba. Lễ hội tổ chức nhằm tưởng nhớ công đức của Tam Vị Đại Vương và cầu xin Tam Công ban cho mưa thuận gió hòa, cho muôn nhà được hạnh phúc.

Đền Năng Yên được công nhận là Di tích lịch sử văn hóa. Nơi đây thờ Tam Vị Đại Vương: Cả Ngọ Cao Sơn, Nhị Ngọ Cao Sơn, Út Ngọ Cao Sơn những tướng lĩnh tài ba xuất chúng đã có công giúp vua Hùng Vương thứ 17 tức vua Hùng Nghị Vương đánh tan giặc Thục, dẹp hổ lang và trấn giữ vùng đất này ngay từ thủa bình minh của dân tộc.
Năm 1993, đền Năng Yên được UBND tỉnh Vĩnh Phú xếp hạng di tích lịch sử văn hóa. Những công trình đặc biệt còn lại đến ngày nay như: Cây thông trên 400 năm tuổi, du cung (nơi đền thờ), giếng ngọc, núi cột cờ, suối đá dát, ao tắm voi tắm ngựa, là di sản quý đang được bảo vệ, sửa sang. Tháng 11 năm 2013, tại đỉnh núi Năng Yên, đền thượng nơi chính tẩm thờ Tam vị được hoàn thành, góp phần hoàn chỉnh quần thể di tích lịch sử văn hóa. Điều đáng nói hơn cả là Năng Yên có nhiều điểm đặc biệt trong lễ tiết so với các đền thờ ở Việt Nam nói chung và ở Phú Thọ nói riêng.

Ngôi đền được xây dựng vào thời Hậu Lê và tu sửa vào thời Nguyễn, song vẫn giữ được kiến trúc gỗ hoàn chỉnh, kiến trúc được tạo tác hoàn hảo, với một số tiêu bản nghệ thuật điêu khắc gỗ cổ dân gian độc đáo hòa đồng với không gian đẹp, thoáng, vươn tỏa tràn đầy sinh lực giữa không gian rộng lớn của núi rừng Năng Yên. Với thủ pháp nghệ thuật tạo hình các nghệ nhân xưa đã để lại các tác phẩm điêu khắc, trang trí với đề tài Nho giáo hết sức phong phú. Toàn bộ các mảng nghệ thuật để lại ấn tượng độc đáo có kiến trúc gỗ cổ mới phô hết tài năng của cha ông từ thế kỷ trước. Đây là những giá trị tinh thần văn hóa truyền thống quý báu của dân tộc.

Đền Năng Yên có mặt bằng khá rộng khi đi qua cổng đền phía bên tay phải là Đền Giếng thờ Mẫu Mẹ người đã có công sinh ra Tam Vị Đại Vương, đi thẳng vào là Đền chính thờ Tam Vị Đại Vương và bên cạnh là đền thờ các quan đã bảo vệ các vị. Phía bên trên là Đền Thượng đang được xây dựng, nơi đây ba vi đã hóa về trời. Bên cạnh đền thờ về phía tay trái là khu đất rộng được dùng để tổ chức các trò chơi dân gian trong dịp lễ hội.

Ngôi đền còn giữ được nhiều di vật quý như: Sắc phong, Ngọc phả, Ngai thờ… những bức thư tịch là minh chứng ghi tạc công đức của Tam Vị Đại Vương mà nhân dân Năng Yên phụng thờ, tôn kính, lưu truyền đến đời nay.
Cứ vào dịp mùng 7 tháng giêng hàng năm, dân làng Năng Yên lại mở hội cầu tế để tưởng nhớ công đức của Tam Vị Đại Vương và cầu xin Tam Công ban cho mưa thuận gió hòa, cho muôn nhà được hạnh phúc.

Lễ hội gồm hai phần:

Phần lễ gồm: lễ rước kiệu được tiến hành từ nhà ông từ để sắc phong đến Đền chính. Lễ rước mẫu gồm các thiếu nữ trẻ trung xinh đẹp được tuyển chọn trong làng. Tiếp đó là lễ túc yết và lễ tế thần do các cụ cao tuổi trong làng đảm nhiệm, lễ hội còn phục dựng lại phần lễ rước nước và lễ tẩy trần.
Phần hội với các trò chơi dân gian như: Cờ người, nhún đu, bóng chuyền, chọi gà…
Ngày mùng 7 tháng Giêng âm lịch hàng năm là lễ cầu ngày sinh của Tam vị. Trong cỗ cầu từ bao đời nay vẫn vậy,

Lễ vật dâng lên lễ hội đền Năng Yên:

không thể thiếu ván xôi gà. Cái cách chọn gạo xôi và gà làm lễ hết sức cầu kỳ. Gà làm lễ cầu được tuyển chọn chăn nuôi từ nhiều tháng trước. Gà nuôi hoàn toàn bằng cám ngô, cám gạo xay nhỏ, nấu kỹ, trộn rau các loại, con nào con nấy béo mập, chắc nịch. Gà trống phải thành ngạnh tuyền sắc, màu sắc không được lẫn lông gà trắng, lông gà mơ, màu tím hay đỏ cũng được nhưng phải dậy màu. Chân gà yêu cầu vàng tuyền, không có vết sẹo, móng phải đủ. Riêng mào gà nhất thiết nom phải sống động, uy nghi, trang trọng, càng nhìn càng thấy tươi rói như soi được bóng, in được hình. Đuôi dài cong, lông óng mượt…

Những con gà làm cỗ cầu được nuôi riêng, gà trống chưa đạp mái. Riêng gà của ban khánh tiết sau khi xin âm dương nếu được thì mới tiến hành cắt tiết, vặt lông rồi mổ. Sau khi gà được mổ, trước khi luộc các cụ còn cầu kỳ làm một bộ khung nan. Một nan luồn ngang sống lưng uốn cong 2 cánh gà để tạo dáng phượng bay, hai nan khác luồn song song 2 bên, bắt đầu từ cẳng gà, qua cánh lên đầu gà. Cách làm như vậy tạo cho đầu gà thẳng, chân duỗi. Khi luộc dùng nồi to, rộng cỡ từ 60 đến 100, đồng thời gẩy lửa đun nước ở một nồi khác cũng to, rộng như vậy; lúc nước chuẩn bị sôi, mọi người thay nhau dùng muôi múc nước sôi trong nồi dội lên thân thể gà trong nồi bên cạnh. Cứ thế cho tới khi gà thực sự chín thì thôi. Gà vớt ra được rửa nước lã ngay, rửa xong chờ nguội tháo bộ khung. Cỗ gà còn có 3 kg gạo xôi trắng, một lít rượu trắng.

Đặc sắc trong lễ hội đền Năng Yên

Hàng năm, ngày 7 tháng Giêng lễ cầu cúng tại đền Năng Yên vẫn diễn ra nhộn nhịp từ mờ sáng đến nửa đêm, chẳng cứ gì nhân dân trong xã, trong huyện mà rất nhiều du khách thập phương, mỗi năm hàng vạn lượt người trẩy hội về đây không lúc nào ngớt, với khoảng trên 200 cỗ gà, (tuy nhiên cỗ gà là tùy tâm, không đòi hỏi tiêu chuẩn như của ban khánh tiết) điều ấy đã đủ nói lên tấm lòng thành kính biết ơn của các thế hệ con cháu với Tam vị Đại vương đến nhường nào. Sau lễ cầu cúng, tất cả khách thập phương đều được ban quản lý nhà đền mời ở lại dự thụ hưởng lễ vật cầu may. Điều đặc biệt nhất mà ít nơi có được đó là tấm lòng hiếu khách đồng thời là một nét đẹp văn hóa của nhân dân Năng Yên: Nếu du khách đi trảy hội nhằm vào ngày 7 tháng Giêng, sau lễ cầu sẽ được các gia đình nhân dân trong vùng mời về tại nhà mình cùng dự ăn uống thụ lộc với quan niệm càng nhiều người đến càng vui và không những gia chủ mà cả khách cũng được thêm nhiều tài lộc may mắn trong một năm.
Có đi lễ đền Năng Yên mới thấy được người dân Năng Yên luôn tự ý thức chăm lo gìn giữ, bảo vệ và tu sửa di tích lịch sử văn hóa ở làng quê mình, cũng như ý thức về các ngày sinh hoạt lễ tết, hội làng, tự hào về thuần phong, mỹ tục với những việc làm hết sức lành mạnh, nhân văn. Nhiều nét văn hóa vẫn lưu giữ được đến ngày nay, mang đận bản sắc văn hóa của vùng đất này. Nhiều nét văn hóa đi vào tiềm thức của tất cả người dân, ai cũng thuộc cũng nhớ, từ già đến trẻ. Đó là tất cả các cụ trong ban khánh tiết trông coi đền từ xưa đến nay đều là cụ ông. Các đồ lễ khi mang đến đền, dù là đồ chay hay mặn, nhất thiết phải để tiền, vàng mã, cau trầu, hoa quả, xôi gà… mỗi thứ một đĩa riêng, và điều cũng hết sức đặc biệt là tất cả những thứ được gói trong bao bì như bánh kẹo, thuốc lá, gói cà phê… đều phải cắt góc trước khi bày lên ban thờ, các cụ thủ nhang bảo như thế mới là ngụ ý đã bóc mời Tam vị và các quan, nếu không sẽ không khấn xin được âm dương.

Lễ của khách cũng không được tự ý sắp đặt, tất tật đều do các cụ trông coi đền sắp đặt hoặc nếu vào ngày lễ hội quá đông du khách thì các cụ vẫn có người hướng dẫn và không người nào được tùy tiện đặt lên hương án… việc ấy chỉ có các cụ mới được làm. Việc viết sớ cũng vậy, các cụ viết cho từng người, chỉ một sớ duy nhất, khấn ở nơi thờ Tam vị rồi lần lượt mang sang nơi thờ các quan, xuống đền Mẫu. Cách làm này được lưu giữ từ rất lâu, mọi việc tuần tự như vậy nên khi đến lễ tại đền không ai có thể chen lấn, ai đến trước được đặt trước, tạo một không khí trang nghiêm, tuần tự không hề lộn xộn như một số đền khác mạnh ai người ấy khấn. Cánh sớ được các thủ nhang khấn to dõng dạc sau đó các cụ xin âm dương cho gia chủ. Việc dùng thẻ để xin âm dương cũng khác hầu hết các đền khác. Đồng âm dương nơi đây là hai miếng tre được lấy chính từ cây tre ở bụi tre trong đền. Khi khấn xong, các cụ đứng thẳng, thả thẻ tre tự do xuống đất… Đi lễ hội đền Năng Yên, du khách không được phép tự mình hóa mã. Tiền, vàng mã được xếp cẩn thận vào kho, thường thì tiền vàng âm phủ được lưu trữ trong một năm, việc hóa vàng chỉ diễn ra đúng một lần vào ngày mùng 1 tháng Chạp.
Giữa khung cảnh bát ngát, xanh ngắt một màu hài hòa của thiên nhiên, cỏ cây, hoa lá, thoang thoảng hương trầm từ trong đền bay ra, không hề có cảnh khói hương nghi ngút, cảnh chen lấn xô đẩy, du khách đến đây thỏa chí vãn cảnh và sống trong bầu không khí trong lành dịu mát nơi núi rừng, khiến cho lòng người và không gian càng thêm thảnh thơi, thanh nhẹ…
Theo tục xưa, bắt đầu từ ngày 23 tháng chạp đến hết ngày 6 tháng Giêng năm sau là ngày đền cấm không ai được hương khói cúng tế. Một ngày trước ngày sinh Tam vị Đại Vương cũng là ngày mở Hội (7-1 âm lịch), mọi nghi thức mới được tổ chức thực hiện kỹ càng. Tuy nhiên, trong nhiều năm trở lại đây, thỉnh theo nguyện vọng của con cháu và du khách thập phương muốn đến tế lễ để tưởng nhớ công đức của Tam vị Đại Vương, nhà đền đã mở cửa quanh năm, ngày cũng như đêm để phục vụ du khách.
Đền Năng Yên là nơi vô cùng linh thiêng, dành cho những ai có tâm linh hướng Phật. Hàng năm cứ ngoài rằm tháng giêng rất nhiều người ở gần xa đến Đền để thắp hương xin giải hạn cho mình có một năm tràn đầy sức khỏe, cả gia đình tai qua nạn khỏi, an khang thịnh vượng. Những cặp vợ chồng mới cưới muốn có con theo ý muốn đến Đền để xin được cầu đinh (sinh con trai). Mỗi dịp đầu xuân hàng nghìn du khách ở khắp mọi nơi về Đền để thành tâm công đức.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment

Về Phú Thọ xem hội chọi trâu Phù Ninh

Du lich Phú Thọ vào dip lễ hội chọi trâu Phù Ninh  du khách sẽ được hòa mình vào không khí sôi động, náo nhiệt. Không biết lễ hội có từ bao giờ, chỉ biết rằng, trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, lễ hội được tổ chức tại chợ Hàm Rồng (thuộc địa phận làng Cão, xã Phù Ninh, huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ) vào hai ngày chợ phiên, 5/5 và 10/10 âm lịch hàng năm. Trải qua hơn 60 năm gián đoạn, lễ hội đã được UBND huyện Phù Ninh khôi phục lại vào năm 2009 và tổ chức vào khoảng giữa tháng 2 âm lịch hàng năm.

Hội chọi trâu Phù Ninh được tổ chức tại huyện Phù Ninh thuộc tỉnh Phú Thọ. Tương truyền rằng khi các tướng của vua Hùng đi săn qua chợ Hàm Rồng, thấy có 2 con hổ đang đánh nhau những người đi săn liền lấy giáo mác đâm chết 2 con hổ rồi đem mổ thịt ăn ngay tại chỗ. Để tưởng nhớ những người đi săn thời các vua Hùng, mỗi năm vào 2 ngày chợ phiên (5-5 và 10-10 âm lịch) là dân trong xã và các làng lân cận lại đem các thứ hàng hóa, sản vật đến kẻ bán, người mua rất nhộn nhịp, nhưng không phải chỉ có họp chợ mà còn dự tế lễ và chọi trâu. Lễ hội chọi trâu Phù Ninh không những là lễ hội cổ xưa, mang đậm nét văn hóa dân gian thời đại Hùng Vương mà còn là lễ hội của cư dân nông nghiệp trồng lúa nước, thể hiện ở tục lệ gắn biểu tượng con trâu với tục sát sinh vật thiêng để hiến tế thần linh cầu cho “mưa thuận, gió hoà”, cây cối tươi tốt, mùa màng bội thu.

Lễ hội chọi trâu Phù Ninh

Lễ hội chọi trâu Phù Ninh

Để chuẩn bị cho lễ chọi trâu bốn làng là: Cão, Phú Mãn, Ngọc Trù, Ngọc Khôi mỗi làng phải chọn mua một con trâu cà (trâu phải đen tuyền), khi mua phải xin âm dương, nếu thánh ứng mới mua. Để có trâu chọi đạt tiêu chuẩn thi đấu, chủ trâu phải mất khoảng 1 năm để chuẩn bị, từ việc mua trâu cho đến chăm sóc, nuôi dưỡng, huấn luyện trâu. Muốn mua được trâu tốt, chủ trâu phải học hỏi, tích lũy kinh nghiệm nhiều năm, từ việc chọn độ tuổi, độ mở của sừng, khoáy, chỉ số vòng ngực, chiều dài, chiều cao, cho đến màu da, móng chân, lông, mắt của trâu.

Lễ hội diễn ra được sự quan tâm của mọi người dân địa phương

Lễ hội diễn ra được sự quan tâm của mọi người dân địa phương

Hơn nữa, chủ trâu cũng phải đầu tư nhiều công sức để tìm kiếm mua trâu, có khi lặn lội lên tận Tuyên Quang, Yên Bái, Lào Cai, có khi vào tận Thanh Hóa, Nghệ An hay sang Lào… Trâu mua rồi mỗi làng phải cử người làm mo nuôi để đến ngày chợ cho chúng chọi nhau và mổ thịt tế thần. Quá trình chăm sóc, nuôi dưỡng, huấn luyện trâu cũng rất đặc biệt, khác hẳn so với trâu cày, chủ yếu nhằm giúp trâu có thể lực tốt, đồng thời khôi phục bản năng hoang dã của trâu. Trâu chọi được các chủ trâu trân trọng gọi là “ông Cầu” và cư xử như một thành viên trong gia đình. Đến ngày chợ phiên dân làng tắm rửa cho trâu thật sạch sẽ, trước khi vào trận đấu người ta cho trâu uống nửa lít rượu.
Phiên chợ ngày 5-5 cho chọi cả 4 con trâu, 2 cặp trâu chọi con nào thua thì mổ thịt, còn 2 con thắng cuộc được giữ lại cho chọi trận chung kết vào phiên chợ ngày 10-10. Tương tự lễ hội chọi trâu ở một số vùng khác, lễ hội chọi trâu Phù Ninh cũng có ba vòng thi đấu: vòng loại, vòng bán kết và vòng chung kết.

Một câu trâu hiếu chiến trong lễ hội

Một câu trâu hiếu chiến trong lễ hội

Tuy nhiên, các trận đấu ở vòng loại được tổ chức vào ngày 8/1 âm lịch, trước khi diễn ra vòng bán kết và chung kết khoảng hơn 1 tháng. Tại mỗi trận đấu, từ hai phía của sới chọi, hai “ông Cầu” được dẫn ra cùng lúc, có người che lọng và múa cờ hai bên. Khi hai “ông Cầu” cách nhau khoảng 20m, người dắt rút “sẹo” cho các “ông Cầu” rồi nhanh chóng thoát ra ngoài sới chọi. Nhìn chung, các “kháp” đấu giữa các “ông Cầu” càng vào sâu, càng kịch tính, hấp dẫn người xem, có nhiều “kháp” đấu hay với những miếng võ hiểm, giữ sức, giành miếng tấn công liên tục, kéo dài tới hàng chục phút trước sự cổ vũ náo nhiệt của người xem. Kết thúc lễ hội, bên cạnh giải thưởng chính trao cho trâu thắng cuộc, Ban Tổ chức còn trao giải thưởng cho các trận đấu hay nhấTheo quan niệm của người dân địa phương, ăn thịt trâu chọi sẽ mang lại nhiều may mắn, sức khỏe tốt, do đó, không chỉ người dân địa phương mà du khách khắp nơi đều mong chờ đến ngày diễn ra lễ hội chọi trâu Phù Ninh, một phần để tìm hiểu thêm về nét văn hóa truyền thống đặc sắc của người Việt Nam, một phần là dịp để mua thịt trâu chọi cầu may cho mình.
Khi mổ trâu làm lễ tế thần, người dân chuẩn bị những thứ để đựng thịt trâu (không bầy vào bát đĩa), đó là những cái rế tết bằng dây thừng, đan dầy và nông, trên lòng rế có lót lá chuối. Thịt bày vào những cái rế ấy và đem đặt lên một mô đất vuông bằng phẳng ở ngay giữa chợ để làm lễ cúng thần, trên cái nền này có bày hương án. Khi cúng lễ xong mọi người tập trung ăn uống ngay ở chợ.

Thịt trâu được bày bán sau khi mô chú trâu thua trận

Thịt trâu được bày bán sau khi mô chú trâu thua trận

Theo quan niệm của người dân địa phương, ăn thịt trâu chọi sẽ mang lại nhiều may mắn, sức khỏe tốt, do đó, không chỉ người dân địa phương mà du khách khắp nơi đều mong chờ đến ngày diễn ra lễ hội chọi trâu Phù Ninh, một phần để tìm hiểu thêm về nét văn hóa truyền thống đặc sắc của người Việt Nam, một phần là dịp để mua thịt trâu chọi cầu may cho mình.
Lễ hội chọi trâu ở xã phù Ninh là một lễ hội cổ xưa nhất mang đậm nét văn hóa dân gian của cư dân nông nghiệp trồng lúa nước với tín ngưỡng gắn biểu tượng con trâu và tục sát sinh vật thiêng để hiến tế thần linh cầu cho “mưa thuận, gió hòa”, cây cối tốt tươi, mùa màng bội thu.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment

Tìm hiểu đôi nét về hát xoan Phú Thọ

Văn hóa là một phần không thể thiếu trong đời sống của con người, văn hóa được thể hiện qua sinh hoạt , sản xuất, trong văn chương và cả âm nhạc. Đất nước ta có nhiều loại hình âm nhạc truyền thống được Unesco công nhận là di sản văn hóa thế giới, tiêu biểu như: hát quan họ Bắc Ninh, đờn ca tài tử Nam Bộ, hát ví dặm xứ nghệ, nhã nhạc cung đình Huế và hát Xoan Phú Thọ. Hãy du lịch Phú Thọ để cùng chúng tôi tìm hiểu loại hình âm nhạc văn hóa truyền thống này nhé.

Hát Xoan còn được gọi là Khúc môn đình (hát cửa đình), là lối hát thờ thần, tương truyền có từ thời các vua Hùng. Thuở xa xưa, cứ vào mùa xuân người Văn Lang tổ chức các cuộc hát Xoan để đón chào năm mới. Có 3 hình thức hát xoan phổ biến là: hát thờ cúng các vua Hùng và Thành hoàng làng, hát nghi lễ cầu mùa tốt tươi, cầu sức khỏe và hát lễ hội là hình thức để nam nữ giao duyên. Mỗi một hình thức sẽ có một cách thức biểu diễn riêng.
Theo sử sách ghi lại thì hát Xoan đã tồn tại hơn 2.000 năm, là di sản văn hóa dân gian hết sức quý báu của dân tộc. Trên chặng đường dài đó, loại hình nghệ thuật này đã được nhiều người có vị thế và uy tín trong xã hội, nhiều văn nhân thi sĩ nâng đỡ, tạo điều kiện cho phát triển. Tuy nhiên, công lao to lớn nhất góp phần làm nên sự phát triển của hát Xoan là bà Lê Thị Lan Xuân, bà được phường Xoan truyền tụng như một ân nhân. Để tỏ lòng biết ơn bà, các phường Xuân kiêng tên bà gọi chệch đi là hát Xoan.

Hát Xoan có từ cách đây 2.000 ngàn năm

Hát Xoan có từ cách đây 2.000 ngàn năm

Các làn điệu Xoan cổ đều được bắt nguồn từ những làng cổ nằm ở địa bàn trung tâm bộ Văn Lang thời các vua Hùng dựng nước. Gốc của hát Xoan ở vùng Phú Thọ, sau đó lan tỏa tới các làng quê thuộc đôi bờ sông Lô, sông Hồng, qua cả tỉnh Vĩnh Phúc. Bốn phường Xoan cổ là Kim Đới, An Thái, Phù Đức và Thét nằm ở 2 xã Kim Đức và Phương Lâu (Phú Thọ). Ở mỗi làng lại có những câu chuyện lưu truyền khác nhau về nguồn gốc của hát Xoan.
Ở làng Phù Đức xã Kim Đức thành phố Việt Trì còn kể lại rằng: ” Từ thuở Vua Hùng dựng nước, một hôm vào buổi trưa ngày 13 tháng chạp, ba anh em vua Hùng đi tìm đất mở mang kinh đô có đi qua thôn Phù Đức và An Thái dừng chân nghỉ trưa tại một khu rừng gần thôn. Trong khi ngồi nghỉ, ba anh em Vua Hùng nhìn ra bãi cỏ trước mặt, thấy có một đám trẻ chăn trâu vừa chơi các trò chơi như đánh vật, kéo co lại vừa hát những khúc ca nghe rất hay. Thấy vậy, người anh cả nhà họ Hùng liền bảo hai em dạy các trẻ mục đồng hát một số điệu mà họ mang theo. Về sau, để tưởng nhớ công lao của ba anh em vua Hùng, hàng năm cứ đến ngày 13 tháng chạp âm lịch, dân làng lại làm bánh nẳng để cúng vào buổi trưa và cúng thịt bò vào buổi chiều để thờ anh Cả vua Hùng được nhân dân suy tôn là đức Thánh Cả.

Cho tới nay, nguồn gốc của Hát Xoan có nhiều tích khác nhau nhưng chính điều đó làm phong phú thêm tư liệu hát Xoan

Cho tới nay, nguồn gốc của Hát Xoan có nhiều tích khác nhau nhưng chính điều đó làm phong phú thêm tư liệu hát Xoan

Đến ngày mùng 2 và mùng 3 tháng giêng âm lịch, dân làng Phù Đức mở hội cầu dể cầu Đức Thánh Cả phù hộ cho “Dân khang, vật thịnh, mưa thuận, gió hoà, mùa màng tươi tốt”. Trong hội cầu, họ diễn lại cảnh hát xướng để nhớ lại sự tích các vua Hùng dạy dân múa hát và chơi các trò chơi dân gian. Do vậy, hội cầu đã trở thành lệ làng hàng năm và bao giờ cũng có trò hát xướng mở đầu…”.
Ở làng Cao Mại thị trấn Lâm Thao huyện Lâm Thao còn lưu truyền một truyền thuyết như sau: ” Vợ vua Hùng mang thai đã lâu tới ngày sinh nở, cứ đau bụng mãi mà không đẻ được. Người hầu nữ thấy vậy tâu rằng: Có nàng Quế Hoa xinh đẹp, hát hay, múa giỏi. Nên đón về múa hát để có thể làm đỡ đau và có thể sinh đẻ được. Vợ Vua Hùng nghe lời và cho mời nàng Quế Hoa đến để hát múa chầu trực bên cạnh vợ Vua Hùng. Nàng Quế Hoa vâng lời và vào chầu. Khi ấy, vợ Vua Hùng đang lên cơn đau đẻ dữ dội, bà gọi Quế Hoa vào cạnh giường và múa hát. Quế Hoa trổ tài hát hay, múa dẻo, tay uốn, chân đưa, người mềm như tơ , tay dẻo như bún, vợ Vua Hùng và mọi người hầu cận đều rất say mê. Vợ vua Hùng trong khi mải xem nàng Quế Hoa múa hát nên quên cả đau đẻ và đã sinh hạ được ba người con trai khôi ngô tuấn tú. Khi ấy đang là mùa Xuân. Vua Hùng thấy thế hết lời khen ngợi Quế Hoa và truyền cho các mỵ nương học lấy các điệu múa hát ấy để hát mừng trong dịp lễ hội mùa xuân vì thế được gọi là Hát Xuân, sau này vì kiêng tên huý của mỵ nương con gái vua Hùng có tên là Xuân Nương ( có thể là tên một nữ tướng của Hai Bà Trưng trong khởi nghĩa năm 40-43) nên phải gọi chệch là Hát Xoan “.

Hát Xoan có nhiều hình thức đối đáp khác nhau, với nhiều nội dung đặc sắc

Hát Xoan có nhiều hình thức đối đáp khác nhau, với nhiều nội dung đặc sắc

Lại một chuyện khác cũng ở làng Cao Mại kể rằng: “ Nguyệt Cư công chúa và Vua bà ở xã Cao Mại là con vua Hùng, lúc lọt lòng mẹ cứ khóc hoài không ai dỗ được. Chỉ đến khi nghe người dân làng An Thái hát thì công chúa mới chịu nín. Cứ như thế cho đến khi công chúa lên ba tuổi. Cho đến khi công chúa Nguyệt Cư lấy chồng có thai khi đi qua làng An Thái nghe Hát Xoan thì chuyển dạ đẻ, những người hầu phải chạy thật nhanh về cung để kịp sinh nở. Cũng chính vì sự việc trên mà hiện nay ở Cao Mại còn bảo lưu lệ chạy kiệu Vua Bà và có tổ chức Hát Xoan trong những ngày lễ hội, đình đám để ghi dấu sự kiện…”.
Ở làng Hương Nộn xã Hương Nộn huyện Tam Nông, nơi có hát Xoan thờ bà Xuân Nương công chúa, nữ tướng của Hai Bà Trưng. Khi bà Xuân Nương cùng Hai Bà Trưng phất cờ khởi nghĩa đánh quân nhà Hán tàn bạo. Có lần, hành quân qua làng Xoan Hương Nộn được nghe hát Xoan, hai bà bèn cho quân học hát. Cũng vì sự tích trên mà ngày tế Xuân Nương, dân làng Hương Nộn tổ chức hát Xoan…
Ca nhạc của Xoan là ca nhạc biểu diễn với đầy đủ các dạng thức nhạc hát từ hát nói, hát ngâm đến ngâm thơ và ca khúc. Trong khi trình diễn có đồng ca nữ, đồng ca nam, tốp ca, đối ca, hát đa thanh, hát đuổi, hát đan xen, hát có lĩnh xướng và hát đối đáp. Về sắc thái âm nhạc, nhạc Xoan vừa có những giọng nghiêm trang, thong thả vừa có những điệu dồn đuổi khỏe mạnh, lại có những giọng duyên dáng.

Hát Xoan được Unesco công nhận là di sản văn hóa phi vật thể

Hát Xoan được Unesco công nhận là di sản văn hóa phi vật thể

Trong hát Xoan, múa hát luôn đi cùng và kết hợp với nhau, dùng điệu múa minh họa nội dung cho lời ca. Các tiết mục múa hát thường theo thứ tự nhất định. Mở đầu là 4 tiết mục có tính nghi thức , mang nội dung khấn nguyện, chúc tụng, xen mô tả sản xuất. Đây là những bài ca cổ, chủ yếu hát nói hoặc ngâm ngợi, theo thứ tự: giáo trống, giáo pháo, thơ nhang và đóng đám. Tiếp theo là phần hát cách hay còn gọi là quả cách. Trong phần này , ông Trùm hoặc một ông kép chính giở sách ngân ngan 14 bài thơ nôm dài với giọng phụ họa của các cô đài đứng phía sau. Mười bốn quả cách trong hát Xoan là những áng thơ khuyết danh với các đề tài khách nhau như : môt ả lao động, sinh hoạt ở nông thôn, ca ngợi cảnh ật thiên nhiên , kể các tích chuyện xưa. Sau phần hát cách đến tiết mich có tính chất hoạt cảnh như : Htá gái, bỏ bộ, đố chữ, xin huê, đố huê, gài huê, hát đúm, đánh cá…
Sức sống của hát Xoan chính là ở sự kết hợp của loại hình hát lễ nghi với hát giao duyên, tồn tại lâu dài và được nhiều thế hệ yêu thích.

Hát Xoan được biểu diễn vào mùa xuân: các phường Xoan ở tỉnh Phú Thọ lần lượt khai xuân ở đình, miếu ngay từ mùng một Tết đầu năm. Buổi sáng các ngày Tết, phường Xoan làng nào hát ở đình làng ấy, tới chiều tối, các phường Xoan lại họp lại với nhau lần lượt hát ở đình, miếu như sau: mùng một, hát ở đình Cả và miếu Cấm làng An Thái (xã Phượng Lâu, thành phố Việt Trì); mùng hai, hát ở đình Đơi làng Kim Đới; mùng ba, hát ở miếu Lãi Lèn làng Phù Đức; mùng bốn, hát ở đình Thét làng Thét (xã Kim Đức, thành phố Việt Trì). Vào ngày mùng 5, thường hát ở đền Hùng (xã Hy Cương, thành phố Việt Trì). Thời điểm hát được quy định tại một điểm hát nhất định, mỗi “phường” chọn một vị trí cửa đình.
Có thể nói, một số truyền thuyết về Hát Xoan hiện còn được bảo lưu ở Phú Thọ là ánh sáng phản xạ về sự hình thành và tồn tại của Hát Xoan trong tiến trình lịch sử dựng nước và giữ nước của các thế hệ cư dân Đất Tổ Vua Hùng. Hát Xoan Phú Thọ đã được UNESCO công nhận là di sản văn hoá phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp của nhân loại đã nâng tầm giá trị và vị thế văn hoá truyền thống của dân tộc Việt Nam trên trường văn hóa quốc tế. Đây là niềm vinh dự tự hào và trách nhiệm lớn lao của tỉnh Phú Thọ nói riêng và của đất nước Việt Nam nói chung trong quá trình bảo tồn và phát huy giá trị của Hát Xoan Phú Thọ, phấn đấu đưa di sản VHPVT Hát Xoan Phú Thọ ra khỏi danh sách cần bảo vệ khẩn cấp vào năm 2016 để Hát Xoan Phú Thọ mãi mãi là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment

Về đất tổ dâng hương đền thờ Lạc Long Quân

Cha Lạc Long Quân và Mẹ Âu Cơ là hình ảnh quen thuộc đối với mọi người con dân tộc Việt. Theo truyền thuyết, Mẹ Âu Cơ sinh được bọc trăm trứng, nở ra trăm người con. 50 người con theo cha xuống biển, 50 người còn lại theo Mẹ Âu Cơ Lên non,suy tôn người con cả làm vua, hiệu là Hùng Vương, đặt quốc hiệu là Văn Lang. Và ngày nay, câu chuyện đó vẫn tiếp nối, trở thành câu chuyện cổ cho muôn đời con cháu noi gương. Đền thờ Lạc Long Quân trong quần thể Khu di tích lịch sử Đền Hùng (tỉnh Phú Thọ) được xây dựng để tưởng nhớ công ơn tổ tiên và quy tụ các giá trị văn hóa tâm linh thời đại các Vua Hùng về nơi đất thiêng. Đây là một trong những điểm đến quan trọng trong hành trình du lịch Phú Thọ.

Đền Lạc Long Quân được xây dựng tại đồi Sim, cách núi Nghĩa Lĩnh khoảng 1km, nơi có vị trí đắc địa, có thế “sơn chầu thủy tụ.” Đồi Sim có hình thế giống một con rùa lớn, hai bên có Thanh Long, Bạch Hổ, phía trước là hồ Hóc Trai và sông Hồng chảy xuôi về biển.

Đền thở Lạc Long Quân

Đền thở Lạc Long Quân

Ngôi đền được đưa vào thờ cúng đầu năm 2009, được chia làm ba khu, gồm các hạng mục như đền chính, cổng, trụ biểu, cổng biểu tượng, phương đình, nhà tả vu, hữu vu, lầu hóa vàng, các công trình phụ trợ và hạ tầng kỹ thuật.
Đền chính có diện tích 210m2, kiến trúc kiểu chữ đinh truyền thống, nội thất bằng gỗ lim, sơn son thếp vàng, mái lợp ngói mũi hài, nền lát gạch Bát Tràng, bó vỉa đá xanh.
Hậu cung đặt tượng thờ Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân dáng vẻ uy nghiêm- thể hiện vai trò cũng như cốt cách của một vị tổ dân tộc.. Tượng được đúc bằng đồng, nặng 1,5 tấn, cao 1,98m ở tư thế ngồi trên ngai, đặt trên bệ đá chạm khắc hoa văn theo môtíp văn hoá Đông Sơn. Đây là khối tượng đức Lạc Long Quân lớn nhất nước ta.
Cổng đền được xây dựng theo kiểu truyền thống, gồm có bốn cột, được xây dựng bằng bêtông cốt thép, phía ngoài ốp đá xanh chạm họa tiết hoa văn bốn mặt…

Con đường dẫn vào đến tờ Lạc Long Quân

Con đường dẫn vào đến tờ Lạc Long Quân

Đền thờ Quốc Tổ Lạc Long Quân được Nhà nước đầu tư xây dựng đồng bộ các hạng mục công trình kiến trúc, các họa tiết trang trí được mô phỏng theo hoa văn trên trống đồng Đông Sơn được cách điệu như hình ảnh người giã gạo, hình ảnh chim lạc…Là một trong những nét hoa văn tiêu biểu thời kỳ sơ khai dựng nước của dân tộc.

Hoa văn họa tiết trong khu vực đền Lạc Long Quân mô phỏng theo hoa văn trống đồng Đông Sơn

Hoa văn họa tiết trong khu vực đền Lạc Long Quân mô phỏng theo hoa văn trống đồng Đông Sơn

Đến Đền Hùng ngày nay, du khách không chỉ thắp hương tri ân công đức các Vua Hùng mà còn được thăm viếng đền Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân và đền thờ Tổ Mẫu Âu Cơ – một sự quy tụ các giá trị văn hóa tâm linh đầy ý nghĩa thể hiện tâm thức và đạo hiếu của con dân đất Việt. Giỗ Tổ Hùng Vương – Lễ hội Đền Hùng năm 2010, lễ dâng hương Đền Lạc Long Quân sẽ được tổ chức vào sáng ngày 19/4 (tức 6/3 âm lịch).
Có thể nói, quần thể di tích đền Hùng là điểm hành hương vô cùng ý nghĩa đối với các thế hệ con cháu. Là cội nguồn, dòng máu Lạc Hồng.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment

Hành hương về đất tổ, tham dự lễ hội đền mẫu Âu Cơ

Nhớ về nguồn cội dân tộc là một trong những nét văn hóa được truyền từ đòi này qua đời khách. Du lịch Phú Thọ, hành hương về đất tổ , thắp nén hương thơm lên bàn thờ các vị thần, cảm tạ công ơn to lớn của vua Hùng và cầu mong quốc thái dân an. Về đây, ngoài khu di tích đền Hùng, đền mẫu Âu Cơ là điểm đến không thể bỏ qua.

Tổng quan đền mẫu Âu Cơ

Tổng quan đền mẫu Âu Cơ

Đền thờ Mẹ Âu Cơ được xây dựng từ thời Hậu Lê, nằm trên địa phận xã Hiền Lương, huyện Hạ Hoà, tỉnh Phú Thọ ngày nay. Hàng năm, không chỉ người dân trong vùng mà cả du khách thập phương từ nhiều nơi khác cùng hội tụ về đây vui đón Lễ hội Đền mẫu Âu Cơ vào các ngày 7 tháng Giêng là ngày “Tiên giáng”, ngày 11-12 tháng Hai, ngày 12 tháng Ba, ngày 13 tháng Tám, và ngày “Tiên thăng” 25 tháng Chạp. Đặc biệt, ngày 7 tháng Giêng là ngày lễ chính và do trùng vào dịp đầu năm vừa đón Tết Nguyên Đán nên rất đông vui, nhộn nhịp.
Vừa vui đón Tết Nguyên Đán chưa hết thì không khí chuẩn bị vào hội đền Mẫu Âu Cơ đã đến. Cả làng sôi động, tập tế nam, tập tế nữ, tập rước kiệu làm bánh ngọt truyền thống…Bánh được làm bằng bột gạo nếp thơm và mật ngọt, nhào kỹ lăn thành hình tròn dài, sau đó cắt thành từng đoạn như đốt tre và đem đồ chin như đồ xôi. Một trăm bánh ngọt sẽ được coi là lễ vật của một trăm người con dâng lên Mẹ Âu Cơ.

Từng đoàn người hành hương về lễ hội đền mẫu Âu Cơ

Từng đoàn người hành hương về lễ hội đền mẫu Âu Cơ

Từ sáng sớm mùng 7 tháng Giêng, trên sân đình xã Hiền Lương cờ xí phấp phới, trống chiêng rộn rã, tất cả dân làng đều đã có mặt với những bộ quần áo đẹp, rực rỡ sắc màu. Mở đầu lễ hội là lễ tế Thành Hoàng ở đình, với đội hình tham gia toàn nam giới, sau đó là rước kiệu từ đình vào đền. Trong tiếng trống, tiếng chiêng, bát âm sáo nhị… ta thấy một cỗ kiệu bát cống sơn son thếp vàng do 8 cô gái mặc đồng phục khiêng nhẹ nhàng, uyển chuyển theo nhịp trống. Đi đầu đám rước là những lá cờ thần, sau kiệu là những vị chức sắc bô lão mặc áo thụng xanh, áo dài khăn xếp, cuối cùng là dòng người dân làng và cả du khách thập phương cười nói vui vẻ đi trẩy hội.

Dâng lễ vật trong lễ hội đền mẫu Âu Cơ

Dâng lễ vật trong lễ hội đền mẫu Âu Cơ

Đúng giờ thìn ( từ 7-8 giờ ) đám rước vào đến sân đền. Phường bát âm gồm có đàn, sáo, nhị, trống, phách, sinh tiền…vang lên trong không khí trang nghiêm, đèn nến các loại sáng rực, khói hương nghi ngút. Sau lễ dâng hương và lễ vật gồm 100 bánh ngọt, 100 phẩm oản, hoa quả , thì đến đội tế nữ. Đội tế nữ gồm 12 cô gái thanh tân, có nhan sắc và học vấn. Các cô đều mặc áo dài với các màu vàng, hồng, xanh, tím…rực rỡ, đầu đội khăn kim tuyến, chân đi hài thêu, thắt lưng lụa, trở thành tâm điểm thu hút chú ý của mọi người. Trong đội tế nữ, riêng chủ tế bận trang phục toàn màu đỏ.
Lễ hội diễn ra trong 3 ngày liên tục từ mùng 7-9 tháng Giêng. Sau khi tế nữ xong, nhân dân địa phương và khách thập phương nô nức đến lễ Mẫu Âu Cơ, dâng hương, dâng sớ, cầu sức khỏe, tài lộc, may mắn…Đồng thời, ngoài đền diễn ra các trò chơi dân tộc như đu tiên, cờ người, chọi gà, tổ tôm… đều có treo giải thưởng của Ban Tổ chức lễ hội.

Những nghi lễ trong lễ hội đền Mẫu Âu Cơ rất trang trọng, nhiều tục lễ truyền thống

Những nghi lễ trong lễ hội đền Mẫu Âu Cơ rất trang trọng, nhiều tục lễ truyền thống

Ngày thứ ba, sau khi tế nữ xong là lễ rước kiệu từ đền trở về đình để kết thúc lẽ hội chào mừng “ Tiên giáng “.
Đối với các ngày lễ khác trong năm tuy không sôi động, nhộn nhịp bằng 3 ngày lễ hội đầu tháng Giêng trên đây nhưng vẫn diễn ra rất trang trọng, thiêng liêng và được nhân dân địa phương cùng đông đảo du khách thập phương từ mọi miền đất nước và cả Việt kiều ở nước ngoài hành hương về lễ tổ Mẫu.
Đền Mẫu Âu Cơ là một di tích lịch sử văn hoá lâu đời, một di sản quý báu của cả nước, có ý nghĩa giáo dục truyền thống lịch sử, truyền thống văn hoá dân tộc cho lớp lớp con cháu muôn đời. Chính vì thế, vào dịp các ngày lễ hội, đặc biệt vào những ngày đầu năm, từ mùng 7-9 tháng Giêng, đến với Tổ Mẫu Âu Cơ đã trở thành tập quán, nét đẹp văn hóa của các thế hệ người Việt Nam. Đến với Tổ Mẫu Âu Cơ vào dịp này cũng như đến với các vị vua Hùng vào dịp giỗ Tổ mùng 10 tháng Ba hàng năm chính là sự biết ơn tổ tiên, hướng về cội nguồn dân tộc, là tình cảm, đạo lý “ Uống nước nhớ nguồn, ăn quả nhớ kẻ trồng cây “. Đó cũng là nguồn sức mạnh để dòng giống Lạc Hồng quyết tâm đoàn kết bảo vệ giang sơn của tổ tiên để lại, xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp, văn minh hiện đại hơn, nhưng vẫn bảo tồn và tiếp tục phát huy hơn nữa những nét đẹp đậm đà bản sắc văn hoá dân tộc.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment

Hành hương về đền quốc mẫu Âu Cơ tưởng nhớ về nguồn cội

Trong hành trình hành hương về đất tổ, ngoài khu du lịch đền Hùng, đền quốc mẫu Âu Cơ là một trong những điểm du lịch  không thể bỏ qua. Hãy cùng chúng tôi du lịch Phú Thọ, trở về với câu chuyện cổ tích Trăm trứng nở trăm con của mẹ Âu Cơ.

Cổng vào đền Mẫu Âu Cơ

Cổng vào đền Mẫu Âu Cơ

Từ thời ấu thơ, câu chuyện “Mẹ Âu Cơ sinh trăm trứng nở trăm con, 50 xuống biển, 50 lên non” đã đi sâu vào trong tâm thức của những đứa trẻ. Và truyền thống, đạo lý uống nước nhớ nguồn được các bậc ông bà, cha mẹ dạy dỗ từ nhỏ. Đến với đền Quốc mẫu Âu Cơ du khách sẽ được tham quan và thưởng ngoạn cảnh đền ở vùng đất bình yên.
Tổng thể kiến trúc gồm có: nhà Tả vu, nhà Hữu vu, nhà bia, trụ biểu, tứ trụ, cổng tam quan, nhà đón tiếp, nhà hành lễ, sân, vườn, hệ thống đường bậc, bãi quay xe.

Tổng quan đền Quốc mẫu Âu Cơ

Tổng quan đền Quốc mẫu Âu Cơ

Đường từ chân núi lên đến cửa đền gồm 553 bậc đá, trên đường đi có nhà đón khách và chỗ dừng chân. Cổng tam quan xây cao 5,8m có ba lối vào, lối chính cao 2,2m, mái cổng lợp dán ngói mũi hài, các đao góc, các hoạ tiết chạm khắc mô phỏng hình chim Lạc. Điểm nhấn của tiền cảnh đền là bia và trụ bia làm bằng đá một mặt khắc chữ nôm, mặt kia khắc chữ quốc ngữ ghi lại thời kỳ xây dựng đền với sự đóng góp công đức của đồng bào cả nước. Đền được dựng theo kiến trúc truyền thống với cột, khung, sườn, mái, vách ngăn bằng gỗ lim, mái lợp ngói mũi hài, tường xây bằng gạch bát.Khu đền chính gồm một đền thờ chính và hai nhà Tả vu, Hữu vu nằm hai bên, kiến trúc kiểu chữ đinh. Riêng thành lan can được chạm khắc các hoạ tiết hình chim Lạc và các hoạt động văn hóa dân gian thời kỳ Đông Sơn. Nội thất trong đền gồm tượng Mẫu và hai tượng Lạc Hầu, Lạc Tướng được đúc bằng đồng với khối lượng khoảng 2 tấn. Tượng Mẫu Âu Cơ cơ bản lấy theo mẫu tượng đang thờ ở đền Mẫu Âu Cơ tại xã Hiền Lương (huyện Hạ Hòa – Phú Thọ), chỉ điều chỉnh đôi chút. Vật liệu được lựa chọn công phu, đạt tiêu chuẩn chất lượng cao.

Tượng thờ mẹ Âu Cơ trong đền

Tượng thờ mẹ Âu Cơ trong đền

Các nhang án, đại tự, câu đối, bệ đặt trống đồng, giá treo chuông, treo chiêng, y môn… được sơn son thiếp vàng trên chất liệu gỗ quí. Hai bên Tả vu là hai bức phù điêu khắc họa cảnh 50 người con theo cha xuống biển, 50 người con theo mẹ lên núi bằng chất liệu gò đồng.Do đặc thù nằm trên núi cao có độ chênh cốt lớn nên hệ thống sân vườn được xây dựng khá kỳ công, xung quanh đền chính được xây kè bằng 3 lớp, lớp trong cùng là tường chắn bằng bê tông cốt thép, lớp giữa xây bằng đá hộc, lớp ngoài ốp bằng đá ong lấy từ vùng làng cổ Sơn Vi, Thanh Đình huyện Lâm Thao (Phú Thọ).Công trình đã sử dụng hơn 8.000m³ đá, 5.300 tấn cát sỏi, 68.000 tấn xi măng, 250m³ gỗ lim.
Đền Quốc mẫu Âu Cơ được hoàn thành đúng vào dịp lễ hội Đền Hùng – Quốc lễ năm 2005 là điểm đến quan trọng trong tour du lịch đền Hùng.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment

Khám phá vườn quốc gia Xuân Sơn – Phú Thọ

Trong hệ thống rừng phòng hộ trên khắp nước ta, mỗi khu rừng lại có những đặc trưng, vẻ đẹp riêng. Du lịch Phú Thọ, đến với vườn quốc gia Xân Sơn, du khách sẽ được cảm nhận những điều kỳ diệu mà thiên nhiên ban tặng. Hãy cùng du lịch Toàn Cầu khám phá khu rừng nguyên sinh này nhé.

1. Giới thiệu về VQG Tân Sơn

Vườn quốc gia Xuân Sơn tỉnh Phú Thọ mang vẻ đẹp độc đáo của rừng nguyên sinh trên núi đá vôi, có tính đa dạng sinh học cao, và những nét văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc thiểu số trong vùng, trở thành điểm khám phá hấp dẫn.

Cổng vào VQG Xuân Sơn

Cổng vào VQG Xuân Sơn

Vườn quốc gia Xuân Sơn có diện tích vùng lõi 15.048ha và 18.639ha vùng đệm, trong đó phân khu bảo vệ nghiêm ngặt 9.099ha, phân khu phục hồi sinh thái 5.737ha, phân khu dịch vụ – hành chính 212ha trải rộng trên địa bàn các xã Đồng Sơn, Xuân Đài, Tân Sơn, Xuân Sơn, Lai Đồng, Kim Thượng thuộc huyện Tân Sơn, tỉnh Phú Thọ.
Hệ động vật ở Vườn quốc gia Xuân Sơn đa dạng với 370 loài động vật có xương sống .
Trong đó: 94 loài thú gồm 22 loài có tên trong sách đỏ Việt Nam, 223 loài chim với 9 loài quý hiếm cần được bảo vệ, và 53 loài bò sát ếch nhái.
Hệ thực vật ở rừng quốc gia Xuân Sơn phong phú với 1.259 loài thực vật bậc cao có mạch, thuộc 699 chi, 185 họ, 6 ngành.
Trong đó có 47 loài được ghi trong sách đỏ Việt Nam, 3 loài được ghi trong sách đỏ thế giới. Đặc biệt, rừng chò chỉ ở đây là một trong những rừng chò chỉ giàu đẹp bậc nhất miền Bắc, và có trên 660 loài cây thuốc, 300 loài rau ăn.

2. Những cảnh đẹp ở VQG Tân Sơn

Nằm trong quần thể Vườn quốc gia Xuân Sơn còn có 3 đỉnh núi cao trên 1.000m là núi Voi, núi Ten và núi Cẩn. Cùng hàng chục hang động đã được phát hiện, có thạch nhũ lung linh, muôn hình vạn trạng. Hệ sông suối có Sông Bứa với các chi lưu tỏa rộng ra khắp vùng (lớn nhất là Sông Vèo và Sông Giày) hình thành nhiều thác nước, hòa quyện màu trắng bạc với màu xanh của rừng già, tạo nên phong cảnh vừa hùng vĩ vừa thơ mộng.
Điều khiến nhiều du khách thích thú là một ngày ở Vườn quốc gia Xuân Sơn khí hậu thay đổi 4 mùa trong ngày: buổi sáng không khí trong lành, mát mẻ như mùa xuân, trưa đến nắng ấm ,bầu trời trong xanh như mùa hạ, chiều về heo may như gió mùa thu, và đêm xuống lại lạnh se sắt như mùa đông. Chính bốn mùa đó làm nên khoảng trời riêng tuyệt đẹp của VQG Tân Sơn.

VQG Xuân Sơn có núi non hùng vĩ

VQG Xuân Sơn có núi non hùng vĩ

Du lịch vườn quốc gia Tân Sơn, ngoài khám phá núi rừng hùng vĩ, tận hưởng thiên nhiên trong lành thì quanh vườn quốc gia Xuân Sơn là nơi sinh sống của các bản người Mường, người Dao lâu đời, với những bản sắc văn hóa riêng có, và lối sống đậm nét cổ truyền. Đây còn là quê hương của gà 9 cựa mà tưởng chỉ có trong truyền thuyết hùng Vương. Đó là điều đặc biệt hấp dẫn mà không phải nơi nào cũng có được.
Đến khám phá Vườn quốc gia Xuân Sơn, bạn sẽ có dịp băng qua những cánh rừng ,lội nững con suối trong veo, mát lành, chinh phục các đỉnh núi cao, thỏa thích ngắm nhìn thiên nhiên hoang dã với cảnh sắc tươi đẹp, và tận hưởng bầu không khí trong lành khoáng đạt. Hay bạn có thể đến chiêm ngưỡng các hang động bí ẩn như: hang Na, hang Lạng, hang Lun, hang Cỏi, hang Sơn Dương, hang Thổ Thần, hang Thiên Nga… với muôn vàn nhũ đá kỳ ảo, lấp lánh. Chắc hẳn, ai cũng phải ngạc nhiên bởi sự kỳ diệu của tạo hóa.Không những thế, VQG Tân Sơn còn kiêu kỳ với vẻ đẹp của thác Chín Tầng, Thác Ngọc, hay thác Lưng Trời…

Mộ dòng suối trong VQG Xuân Sơn

Mộ dòng suối trong VQG Xuân Sơn

Trong chuyến đi, bạn có thể tới thăm các bản làng ở vườn quốc gia Xuân Sơn như: bản Cỏi, bản Bến Thân, bản Lạng, bản Dù… tìm hiểu cuộc sống mộc mạc, dung dị của người dân tộc bản địa. Bạn còn được mục sở thị giống gà nhiều cựa lạ mắt, tuy đủ 9 cựa thì ít nhưng 7-8 cựa thì vẫn còn nhiều, được nuôi thả quanh nhà. Nếu được thưởng thức món thịt gà này bạn sẽ bị ấn tướng suối đời.
Nếu thích thú với không gian văn hóa nơi đây du khách có thể ở lại trò chuyện giao lưu, thử làm các công việc hằng ngày cùng người dân như: đan lát đồ dùng, ủ men nấu rượu, dệt thổ cẩm, đánh bắt cá ngoài suối, hái lá thuốc tắm, chế biến các món ăn miền sơn cước, và tham gia sinh hoạt văn hóa như đâm đuống, múa xòe… sẽ là những trải nghiệm thú vị trong chuyến khám phá.
Và trước khi rời vườn quốc gia Xuân Sơn, bạn có thể dạo một vòng quanh chợ, nơi bày bán nhiều mặt hàng của các dân tộc quanh vùng như: sản vật địa phương, thổ cẩm, và rất nhiều các loại cây thuốc, thảo dược của núi rừng…

3. Đặc sản các dân tộc quanh vùng vườn quốc gia Tân Sơn

Một chuyến tham quan vườn quốc gia Xuân Sơn cũng là dịp để bạn thưởng thức các món đặc sản có tiếng như: gà nhiều cựa, cá suối, khoai tầng, chuối cô đơn,rau sắng, lợn rừng, thịt chua, rau bò khai, măng rừng, chè shan tuyết…

Gà chín cựa ở VQG Xuân Sơn

Gà chín cựa ở VQG Xuân Sơn

4. Nghỉ ngơi ở vườn quốc gia Tân Sơn

Bạn có thể nghỉ ngơi tại nhà khách Vườn quốc gia Xuân Sơn, được xây dựng theo kiểu nhà sàn mộc mạc, dân dã. Hay thú vị hơn là ở homestay trong bản, một số hộ dân đã tham gia cùng Vườn bước đầu làm du lịch cộng đồng.

5. Đi du lịch vườn quốc gia Tân Sơn vào mùa nào

Bạn có thể du lịch Vườn quốc gia Xuân Sơn hầu như quanh năm, mỗi mùa mỗi vẻ đẹp riêng. Mùa khô từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, đường rừng dễ đi. Mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 10, thác nước trở nên ồn ã và đẹp hơn.
Với những điểm hấp dẫn đọc đáo, một tổ hợp di lịch sinh thái cộng đồng sẽ mang đến những phút giây thư giãn, thoải mái và đầy trải nghiệm nơi núi rừng hoang sơ.

Tags: phuong tien giao thong, diem du lịch phu tho, khach san phu tho,dac san phu tho

Các điểm du lịch, Phú Thọ 0 Comment